Rozmowa z prof. dr. hab. inż. Antonim Tajdusiem, rektorem Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie, przewodniczącym Rady Nadzorczej Tauron Polska Energia.
Rozmawiali: Magdalena Rusinek i Paweł  Gniadek

Proponuję zapoznać się z syntetyczna odpowiedzią na pytanie zawarte w tytule. Uważam, że warto.

Magdalena A. Kolka

-Rozszerza się protest przeciw wzrostowi wieku emerytalnego. "S" przekazała do Sejmu ok. 1,4 mln podpisów pod wnioskiem o referen­dum emerytalne.

-W styczniu inflacja spadła do 4,1 proc. Zdaniem analityków tym roku inflacja będzie spadać, a W drugiej połowie roku inflacja trwale spadnie poniżej 3,5 proc.

-Według Ministerstwa Finansów łączny deficyt gmin, powiatów i województw w 2011 r. wyniósł 10,2 mld zł i był niższy od planu (19,6mld zł). Samorządy miały w sumie ok. 171 mld zł dochodu, a łączna kwota ich wydatków to nieco ponad 181 mld zł.

-Według GUS W 2011 roku deficyt handlowy Polski wyniósł 14,7 miliarda euro. Eksport wyniósł 135,75 miliarda euro (wzrost o 12,8 proc. r/r), a 26 proc. naszego eksportu trafia do Niemiec, gdzie obecnie obserwujemy spowolnienie.Tym ubiegłorocznym wynikom pomógł słaby kurs złotego.

W rezultacie przemian politycznych w polskiej gospodarce ukształtowała się sytuacja, że dziś jesteśmy bardzo związani z gospodarkami krajów unijnych, a można nawet powiedzieć, że od stanu i perspektyw w tych krajach jesteśmy silnie uzależnieni. Nic więc dziwnego, że wobec niepewnych perspektyw rozwoju tak gospodarek krajów Eurolandu, jak i całej Unii Europejskiej z dużą uwagą wszyscy obserwujemy bieżące rezultaty poszczególnych krajów. Postanowiliśmy więc zaprezentować wyniki gospodarcze ważnych dla nas krajów uzy­skane w IV kwartale licząc r/r.Mamy też świadomość jak ważną rolę we współczesnej gospodarce odgrywają decyzje i zamiary zaprezentowały agencje ratingowe. Uznaliśmy więc, że naszych czytelników zainteresuje także syntetyczny wyciąg z zestawu tych ważnych informacji, które ukazały się ostatnio...

-Do grupy instytucji mających zastrzeżenia od umowy ACTA dołączyła Organizacja Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie. Swoje za­niepokojenie przedstawiła w liście do przewodniczącego Parlamentu Europejskiego Martina Schulza. Zaapelowała ona o respektowanie swobody wypowiedzi.

-W styczniu Standard & Poor's obniżył ratingi dziewięciu krajów strefy euro. Teraz podobna decyzję podjął Moody's. Co prawda pozosta­wił rating Francji na najwyższym poziomie AAA, jednak obniżył ratingi Hiszpanii (o dwa poziomy z A1 do A3), Włoch (z A2 do A3), Portu­galii, Słowenii, Słowacji i Malty. Polska ma ocenę A2.

-SWIFT to Stowarzyszenie na rzecz Światowej Międzybankowej Telekomunikacji Finansowej i niezależna organizacja zajmująca się rozliczaniem transakcji międzybankowych. Nadzoruje ona sieć telekomunikacyjną poprzez którą instytucje finansowe dokonują przele­wów pieniędzy.Unia Europejska zamierza zablokować irańskim bankom możliwość korzystania z systemu SWIFT.

W wielu europejskich gospodarkach mamy do czynienia z rosnącymi zagrożeniami wysokim poziomem zadłużenia i problemami z ich ob­sługą, a także z recesją. Niemcy wydają się być dziś bezpiecznym krajem i stabilizatorem sytuacji gospodarczej w Europie. To dobrze, że teki kraj jest w centrum gospodarki strefy euro i w gronie 27 krajów unijnych. Warto więc z pewnego dystansu spojrzeć na ten kraj, na stan jego gospodarki, ale też na jego majątek.

-Rośnie napięcie w rejonie Falklandów, gdzie odkryto duże złoża ropy naftowej. Mogą one być nawet trzykrotnie większe niż zasoby Wielkiej Brytanii na Morzu Północnym. Grozi to nowym konfliktem z Argentyną.

-Moody's ostrzegła też, że może obniżyć oceny wiarygodności 17 globalnych i 114 europejskich instytucji finansowych. To skutek kryzy­su zadłużeniowego w krajach strefy euro. Zagrożone obnizką ratingu jest 17 globalnych banków, a wśród nich są: UBS, Credit Suisse, Morgan Stanley, Barclays, BNP Paribas, Crédit Agricole, Deutsche Bank, HSBC Holdings, Goldman Sachs, Bank of America i Nomura.

-Rząd Brazylii wprowadził cięcia w tegorocznym budżecie w wysokości 32 mld USD, jednak poinformował, że nie dotyczy to programów socjalnych oraz inwestycji związanych z organizacją piłkarskich mistrzostw świata w 2014 r. i letniej olimpiady w Rio de Janeiro dwa lata. W rezultacie ma to sprzyjać osiągnięciu przez Brazylię nadwyżki budżetowej na poziomie 81 mld USD.

W ostatnich dekadach w walce o prezydenturę ekipy Demokratów i Republikanów w pierwszej kolejności przedstawiały swoje koncepcje widzenia świata w konwencji Pax Americana. W każdej z tych konkurencyjnych koncepcji królowała wielka światowa polityka ze Stanami Zjednoczonymi w roli głównej. W tych koncepcjach sprawy gospodarki amerykańskiej zajmowały ważną, ale jednak drugoplanową rolę. Było tak, bo amerykańska gospodarka była wówczas mocna i sama miała wystarczającą siłę na przewodzenie w światowej ekonomii­.Dziś sytuacja w Stanach Zjednoczonych jest inna. Głównym problemem stała się gospodarka. Nic więc dziwnego, że obecnie prezentowane przez B. Obamę założenia do budżetu na 2013 rok stały się też elementem kampanii przed najbliższymi wyborami prezydenckimi...

Ameryka, ale też Amerykanie są w trudnej sytuacji. Gospodarka USA jest dziś obciążona rekordowym długiem publicznym na poziomie ok. 100 proc. PKB. Niestety w planach na bieżącą dekadę nie przewiduje się zrównoważenia budżetu, nie mówiąc już o nadwyżce budżetowej, która pozwoliłaby na stopniowe obniżanie tego zadłużenia. Jest też drugie obciążenie, nie mniejsze od powyższego. Jest nim przyzwyczajenie Ameryki do dominowania nad innymi krajami, które nierzadko miało charakter wymuszania różnymi sposobami podporządkowywania się koncepcjom i interesom Białego Domu. Pogodzenie się z zagrożeniem państwa olbrzymim zadłużeniem, a także spadkiem jego światowej roli i koniecznością liczenia się z poglądami innych krajów, to baza problemowa na której od dłuższego czasu trwa walka polityczna tak w Kongresie jak i między Kongresem i Białym Domem. Nic więc dziwnego, że na tej płaszczyźnie koncentruje się też obecna walka przed jesiennymi wyborami prezydenckimi...

Na ostatnią dekadę w europejskiej gospodarce można spoglądać w różny sposób. Najłatwiej przychodzi dziś dostrzeganie w niej przede wszystkim turbulencji na rynkach finansowych i zjawisk kryzysowych w ostatnim pięcioleciu. Jednak można też spojrzeć na nią szerzej i z większego dystansu podejmując próbę zbilansowania korzyści i porażek wynikających z przyjętej koncepcji pogłębiania procesów integracyjnych. W tym komentarzu proponuję rozważenie jednego z kilku problemów dzisiejszej gospodarki europejskiej, na korzyści i zagrożenia, jakie przyniosła realizacja idei wprowadzenia na Starym Kontynencie wspólnej waluty...

Nie ulega wątpliwości, że w tym roku będziemy świadkami ostrej walki o wielkość unijnego budżetu na lata 2014-2020. Ostatnie lata pokazały, jak ważne są to decyzje dla polskich planów rozwoju kraju i modernizacji wielu obszarów życia społecznego. Przebieg dyskusji w gronie unijnych ministrów i wypowiedzi przywódców kilku krajów są co najmniej niepokojące. W trakcie ostatniej debaty unijnych ministrów na temat kolejnego budżetu unijnego siedem państw - płatników netto zażądało cięć w budżecie. Chcą jego redukcji nawet o 100 mld euro...

Zadaję to pytanie mimo, że wiem jak popularna jest w naszym kraju piłka nożna, ale też nie uważam tego za dowód nadzwyczajnej odwagi. Zadaję moim czytelnikom to pytanie mając świadomość, że być może będzie to uznane za prowokację i mogę się narazić wielu z Was. Uważam jednak, że na nie powinni sobie odpowiedzieć także moi czytelnicy, bo pojęcie "racjonalność" nie zniknęło z języka polskiego i coraz bardziej cały świat zaczyna zaczyna rozumieć to, co kryje się pod pojęciem "racjonalność w gospodarowaniu środkami publicznymi".

Stało się oczywiste, że w ciągu ostatnich kilkunastu lat branding (budowa wartości marki) stał się krytycznym czynnikiem sukcesu dla większości organizacji: od firm komercyjnych po profesjonalne, od organizacji charytatywnych po partie polityczne. Branding ominął kilka sektorów, lecz firmy usługowe, sprywatyzowane usługi komunalne, spółki technologiczne, organizacje sektora publicznego, służby zdrowia i organizacje charytatywne przyjęły branding entuzjastycznie. Organizacje coraz częściej oferują podobne produkty i usługi. Zróżnicowanie i prezentacje stały się zatem niezbędne.